ΕΛΛΗΝΩΝ ΔΙΚΤΥΟ

Στη διάρκεια του Αγώνα σε πολιτικό και πολεμικό επίπεδο ηγήθηκαν η Υδρα (φωτ.), οι Σπέτσες και τα Ψαρά. Τα τρία «Ναυτικά Νησιά» κατείχαν περίπου το ένα τρίτο του συνολικού εμπορικού στόλου (φωτ. SHUTTERSTOCK). . ΤΖΕΛΙΝΑ ΧΑΡΛΑΥΤΗ* Το ελληνικό ναυτικό ήταν καθοριστικό για την έκβαση του Αγώνα. Αποτέλεσε το πιο συγκροτημένο πολεμικό, οικονομικό και πολιτικό όπλο της Ελληνικής Επανάστασης. Οι Ελληνες είχαν ένα μεγάλο συγκριτικό πλεονέκτημα στη θάλασσα σε σχέση με τους Οθωμανούς κυρίαρχους. Τις παραμονές της Επανάστασης, ως Οθωμανοί υπήκοοι, κατείχαν τον μεγαλύτερο τοπικό στόλο της Μεσογείου διεξάγοντας το μεγάλο εμπόριο, κυρίως σιτηρών, μεταξύ Ανατολικής Μεσογείου, Μαύρης Θάλασσας και Δυτικής Μεσογείου. Είκοσι έξι εύποροι ναυτότοποι, κυρίως νησιά, της οθωμανικής επικράτειας επαναστάτησαν και κατείχαν ένα εξαιρετικά σημαντικό πλεονέκτημα: έναν στόλο με πάνω από 700 εμπορικά ιστιοφόρα πλήρως αρματωμένα με κανόνια, ντουφέκια, πιστόλια, γιαταγάνια.

Ένα ακόμα πολύ σημαντικό θέμα από τη σκοτεινή περίοδο της Τουρκοκρατίας θα εξετάσουμε σήμερα. Πρόκειται για τον αποδεκατισμό των Ελλήνων, αλλά και των άλλων χριστιανών ορθόδοξων των Βαλκανίων και της Μικράς Ασίας και το εφιαλτικό παιδομάζωμα. Μαζικοί και ατομικοί εξισλαμισμοί

Έναν χρόνο μετά την κήρυξη της Επανάστασης, η Χίος πνίγεται στο αίμα από τον οθωμανικό στρατό. Δεκάδες χιλιάδες Έλληνες σφαγιάζονται με τη συνδρομή άτακτων μουσουλμάνων που καταφτάνουν από τις ακτές της Μικράς Ασίας με κάθε είδους πλεούμενο. Πολλές πηγές αναφέρουν ότι 42.000 Χιώτες χάνουν τη ζωή τους, 23.000 διαφεύγουν στο εξωτερικό και την ηπειρωτική Ελλάδα και 50.000 γίνονται σκλάβοι. Οι διασωθέντες φτάνουν μόλις τα 1.500-2.000 άτομα.

Η Θεσσαλονίκη πριν το 1821 και οι επαναστατικές ζυμώσεις των Ελλήνων – Ο Γιουσούφ μπέης τρομοκρατεί τους Έλληνες της Θεσσαλονίκης μετά την κήρυξη της Επανάστασης στη Χαλκιδική – Ο Μεχμέτ Εμίν πασάς και οι σφαγές χιλιάδων Θεσσαλονικέων

1821-2021: 200 χρόνια από την παλιγγενεσία: Επανάσταση στη Μακεδονία Kατά τά τέλη τοῦ 18ου αἰῶνα, ἡ Θεσσαλονίκη, οἱ Σέρρες καί τό Μοναστήρι εἶχαν ἀρχίσει νά ἀποκτοῦν, χάρη στή συνθήκη Κιουτσούκ Καϊναρτζῆ (1774), ἀξιόλογη ἐμπορική κίνηση καί οἱ κάτοικοί τους βελτίωναν σταδιακά τήν οἰκονομική τους κατάσταση. Στή Μακεδονία ἐξάλλου, ὅπως καί στίς ὑπόλοιπες περιοχές τῆς κατεχόμενης Ἑλλάδος, ὁ πόθος γιά τήν ἐλευθερία παρέμενε ἄσβεστος καί τά πατριωτικά τραγούδια τοῦ Ρήγα τά σιγοτραγουδοῦσαν οἱ Ρωμιοί ἀπό σπίτι σέ σπίτι. Ἔτσι οἱ ἀπόστολοι τῆς Φιλικῆς Ἑταιρείας Ἰωάννης Φαρμάκης καί Δημήτριος Ἴπατρος πού κατέφθασαν στή Μακεδονία στά τέλη τοῦ 1820, βρῆκαν πρόσφορο ἔδαφος γιά τήν ἐξάπλωση τῶν ἰδεῶν τους. Ἀμέσως μυήθηκαν στήν Ἑταιρεία οἱ μητροπολίτες Σερρῶν Χρύσανθος, Κοζάνης Βενιαμίν, Γρεβενῶν Ἄνθιμος, Ἁγίου Ὄρους καί Ἰερισσοῦ Ἱερόθεος, Μαρώνειας Κωνστάντιος, Ἀρδαμερίου Ἰγνάτιος, οἱ ὁπλαρχηγοί Γάτσος καί Καρατάσος, καθώς καί οἱ πλούσιοι ἔμποροι Κωτσαράς, Χρίστος Μενεξές, Γεώργιος Πάϊκος, Ἀντώνιος...

Με αφορμή μία συζήτηση που είχα πρόσφατα σχετικά με το ζήτημα περί διδασκαλίας της τουρκικής γλώσσας στα ελληνικά σχολεία, μου ήρθε στο μυαλό ένα άλλο ζήτημα που ταλανίζει τη χώρα μας πολλά χρόνια και τείνει να μένει στο περιθώριο. Αυτό το ζήτημα αφορά τους Έλληνες Βλάχους που κατοικούν στα Σκόπια.

Ο Ιερός Ναός Μεταμορφώσεως Σωτήρος Βριλησσίων προσφέρει, σε επιμελημένη παρουσίαση, τον ιστορικό λόγο του Κολοκοτρώνη που εκφωνήθηκε προς τους νέους στην Πνύκα το 1838.

Ιωάννης Παγουλάτος, Νομικός, Δημοσιογράφος Πηγή: huffingtonpost.gr Ο εμίρης Μπεσίρ του Λιβάνου Το 1826 υπήρξε μια εφιαλτική χρονιά για την Προσωρινή Διοίκηση της Ελλάδας. Το Μεσολόγγι υπέκυπτε ύστερα από στενή και μακρά πολιορκία. Ο Κιουταχής καταλάμβανε όλη την Αθήνα, εκτός από τον βράχο της Ακρόπολης. Ο δε Ιμπραήμ, με τον ευρωπαϊκού τύπου στρατό του, είχε φέρει τους επαναστάτες της Πελοποννήσου σε εξαιρετικά δεινή θέση. Κι όμως ήταν εκείνη την χρονιά που οι Έλληνες επιχείρησαν έναν τολμηρό στρατιωτικό αντιπερισπασμό, όχι σε κάποιο σημείο της χώρας τους, αλλά στον μακρινό Λίβανο. Αρκετοί πίστευαν πως η μόνη λύση για την σωτηρία της Επανάστασης ήταν ένα δεύτερο μέτωπο, που θα ανάγκαζε τους Οθωμανούς να αποσπάσουν στρατεύματα από τον Μοριά και την Ρούμελη.

ΓΙΟΡΤΑΖΟΝΤΑΣ ΤΑ 200 ΑΠΟ ΤΗΝ ΜΕΓΑΛΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΓΕΝΟΥΣ ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΧΝΑΜΕ ΚΑΙ ΤΗΝ ΜΕΓΑΛΗ ΚΑΙ ΚΑΘΟΡΙΣΤΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΣΤΟΝ ΑΓΩΝΑ ΤΟΥ 1821 Έρευνα-παρουσίαση ΤΑΣΟΥ ΞΥΠΟΛΙΤΑΚΗ Είναι γνωστό ότι και εκείνοι που ασχολήθηκαν με την συγγραφή της Ελληνικής Ιστορίας, και τα σχολικά βιβλία αγνοούν ή αναφέρουν ελάχιστα το ρόλο πολλών ηρώων του 1821, όπως και πολλών περιοχών της Ελλάδος. Μεταξύ των περιοχών των οποίων η μεγάλη προσφορά και οι πολλές θυσίες αγνοούνται, συγκαταλέγεται και η Κρήτη.

Η Επανάσταση του 1821 έχει ένδοξες στιγμές γεμάτες ηρωισμό από τους Ελληνες που δεν δίστασαν να τα βάλουν με τους πολυάριθμους Τούρκους και στο τέλος να αποτινάξουν τον ζυγό φέρνοντας την πολυπόθητη λευτεριά. Ακολουθούν κάποιες από τις μάχες και τις ναυμαχίες που έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στην εξέλιξη του αγώνα.

Πρώτη Απάτη: Η Φιλική Εταιρεία ήταν μια μασονική οργάνωση αποτυχημένων μικροεμπόρων. Απάντηση: Η Φιλική δομήθηκε πάνω στην αρχαία παράδοση της Αδελφοποίησης την οποία επικύρωνε ένας Ορθόδοξος ιερέας με ειδική τελετή που καθιστούσε τα μέλη Σταυραδέρφια. Ήταν γνωστοί και ως αδελφοποιητοί, καρντάσηδες, βράτιμοι ή βλάμηδες, ανάλογα με τις τοπικές διαλέκτους. Πίσω από τους ιδρυτές της Φιλικής δεν υπήρξε η δυτική μασονία αλλά, όπως θα δούμε και παρακάτω, ένας ολόκληρος μηχανισμός κυρίως από Έλληνες αξιωματικούς του Ρωσικού στρατού και Έλληνες αριστοκράτες και μεγιστάνες που ζούσαν στη Ρωσία. Αυτοί οργάνωσαν τη Φιλική στα πρότυπα επαγγελματικής μυστικής υπηρεσίας, με συνθηματικά και κρυπτογραφία, ακολουθώντας το κεντρικό πρόταγμα των αδελφοτήτων για την ενότητα των Ορθοδόξων λαών τις οποίες είχε δημιουργήσει ο ιδιοφυής Έλληνας Ρώσος στρατηγός, απόγονος αρχαίων ευγενών και επαναστατών, Πέτρος Μελισσηνός (1726-1797). Βρετανικές υπηρεσίες σπίλωσαν το όνομά του και το έργο του όσο ζούσε, αλλά και...

Έκθεση στο Ίδρυμα Θεοχαράκη από τις 23 Μαρτίου O πόνος, τα βάσανα, ο ηρωισμός και η προσφορά των γυναικών στον αγώνα αναδύονται στην έκθεση «Η Γυναίκα στην Επανάσταση του 1821» που φιλοξενεί το Ίδρυμα Θεοχαράκη από τις 23 Μαρτίου. Το φιλελληνικό πνεύμα και η έντονη γυναικεία παρουσία στα χρόνια της Επανάστασης, καθώς και στην πρώτη περίοδο του νεοσύστατου ελληνικού κράτους προσεγγίζονται στην έκθεση μέσα από 80 επιλεγμένα έργα ζωγραφικής, πορσελάνινων αντικειμένων και ρολογιών του 19ου αιώνα που προέρχονται από την περίφημη συλλογή Μιχάλη και Δήμητρας Βαρκαράκη -ένα μεγάλο μέρος της, με τίτλο «Καλλιτεχνικές εκδοχές του Φιλελληνισμού», είχε παρουσιαστεί το 2015 στο Ίδρυμα Θεοχαράκη.

– Ποιος ήταν ο Γρηγόριος ο Ε’ – Η άνοδός του στον πατριαρχικό θρόνο και οι εξορίες του στο Άγιο Όρος – Ο απαγχονισμός και η σκύλευση της σορού του – Ο αφορισμός του Ρήγα Φεραίου και του Αλέξανδρου Υψηλάντη και η αποκήρυξη της ελληνικής εξέγερσης. Μία από τις τραγικότερες μορφές του 1821 είναι αναμφίβολα ο Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως, κατά το ξέσπασμα της Επανάστασης, Γρηγόριος ο Ε’.

«Έκατσα που εσκαπέτισαν με τα μπαϊράκια τους απεκατέβηκα κάτω. Ήταν μιά εκκλησία εις τον δρόμον, η Παναγία στο Χρυσοβίτσι, και το καθησιό μου ήτο όπου έκλαιγα την Ελλάς… Σίμωσα, έδεσα το άλογό μου σ’ ένα δένδρο, μπήκα μέσα και γονάτισα. Παναγία μου είπα από τα βάθη της καρδιάς μου και τα μάτια μου δάκρυσαν. Παναγία μου βοήθησε και τούτη τη φορά τους Έλληνες να ψυχωθούν.

Οι αλήθειες και οι μύθοι Σε συνέντευξή της στο περιοδικό insidestory, η καθηγήτρια Ιστορίας Μαρία Ευθυμίου μιλά για τις αλήθειες και τους μύθους της Επανάστασης του 1821 και επισημαίνει 10 πράγματα που θα έπρεπε οπωσδήποτε να πει σε κάποιον που δεν γνωρίζει απολύτως τίποτα για την Ελληνική Επανάσταση.

Το αριστούργημα «Σχολή Αθηνών» του Ραφαήλ δωρίζει η Γαλλία στην Ελλάδα για να τιμήσει την 200 η επέτειο του Ελληνικού Πολέμου Ανεξαρτησίας. Δείχνοντας σε όλους τους μεγάλους στοχαστές της αρχαίας Ελλάδας, η ανεκτίμητη ταπισερί, που κρέμεται επί πολλές δεκαετίες πίσω από τους Γάλλους νομοθέτες, θα τοποθετηθεί τώρα στο ελληνικό κοινοβούλιο.

Μία πολύ όμορφη πρωτοβουλία ανέλαβε το Γυμνάσιο Αμαρουσίου “ Η Ελληνική Παιδεία ”. Το σχολείο δημιούργησε Διαδραστικό Χάρτη της Ελλάδας με τα δημοτικά τραγούδια του 1821 που ακούγονταν ανα περιοχή Δείτε τον χάρτη και ακούστε τα τραγούδια:

Η απελευθέρωση της Καλαμάτας, τις 23 Μαρτίου 1821 Στό λιμανάκι τοῦ Ἁρμυροῦ τῆς Μάνης ἄραξε, στά μέσα Μαρτίου 1821, τό καράβι τοῦ Μέξη πού εἶχε ναυλώσει ὁ Παπαφλέσσας στό Ἀϊβαλί. Τό καράβι μετέφερε μπαρουτόβολα καί τά παρέλαβαν ὁ Νικηταρᾶς καί ὁ Νικήτας Δικαῖος, ἀδελφός του Παπαφλέσσα. Στή συνέχεια ἀνέλαβαν τήν μεταφορά καί τήν παράδοση τοῦ φορτίου στόν Ἀρχιμανδρίτη πού βρισκόταν στό μοναστήρι τοῦ προφήτη Ἠλία στήν Πόλιανη.

Στίς ἀρχές τοῦ 15ου αἰῶνα ὁ Ἰταλός κληρικός Χριστόφορος Μπουοντελμόντι (Cristoforo Buondelmonti) ταξίδεψε ἀπό τή Ρόδο ὅπου εἶχε ἐγκατασταθεῖ τό 1406 σέ 74 νησιά τοῦ Αἰγαίου “ἐν φόβῳ καί μεγάλη ἀνησυχία”, ὅπως γράφει ὁ ἴδιος στό χρονικό του, τό Βιβλίο τῶν νησιῶν τοῦ Ἀρχιπελάγους (Liber Insularum Archipelagi). H πειρατεία μάστιζε τό Αἰγαῖο καί οἱ ἐπιδρομές τῶν Τούρκων ἀνάγκαζαν τούς νησιῶτες νά ἀποσύρονται σέ δυσπρόσιτες ὀρεινές περιοχές ἤ νά ἐγκαταλείπουν τούς τόπους τους. Τό 1418 ὁ Μπονοντελμόντι πέρασε ἀπό τά Ψαρά πού τά βρῆκε ἀκατοίκητα, ὅπως ἐπίσης τήν Τένεδο καί τόν Ἅγιο Εὐστράτιο, γιά τόν ὁποῖο σημειώνει: “Μόνο ἄγρια ζῶα ζοῦν σ’ αὐτόν τόν τόπο”.

Ἐντός τῆς πολυπολιτισμικῆς καί “ἀνεκτικῆς” ὀθωμανικῆς ἐπικράτειας κοντά στά Γιάννενα, βρισκόταν ἡ μοναδική δημοκρατική κοινωνία ἐκείνης τῆς ἐποχῆς, τό ἡρωϊκό Σούλι. Ἦταν ἕνα χριστιανικό κράτος μέσα σέ μία μουσουλμανική αὐτοκρατορία, τοῦ ὁποίου οἱ κάτοικοι ἦταν ἐλεύθεροι, ὑπερήφανοι καί ἀνυπότακτοι. Κάποιοι τούς λένε Ἀρβανίτες, κάποιοι τούς λένε Ἕλληνες. Τό σίγουρο εἶναι ὅτι ἦταν Χριστιανοί Ὀρθόδοξοι καί δέν ἀνέχονταν νά ζοῦν κάτω ἀπό τή βαρβαρότητα τοῦ ὀθωμανικοῦ ζυγοῦ. Εἶχαν ἐγκατασταθεῖ σέ τέσσερα χωριουδάκια, τό Κακοσούλι, τή Σαμονίβα, τό Ἀβαρίκο καί τήν Κιάφα, ὅπου κράτησαν ἄσβεστη τή φλόγα τῆς παλληκαριᾶς καί τῆς λευτεριᾶς. Ὁ Περραιβός ἦταν αὐτός πού τούς μύησε στή Φιλική Ἑταιρεία καί ἔδειξε ἰδιαίτερο ἐνδιαφέρον γιά τήν ἱστορία τους καί τίς παραδόσεις τους.

H Αμερικανική Σχολή Κλασικών σπουδών στην Αθήνα διοργανώνει έκθεση για τον Αμερικανικό Φιλελληνισμό. H έκθεση γίνεται με αφορμή τον εορτασμό των 200 χρόνων από την Ελληνική Επανάσταση του 1821, ένα θέμα κυρίαρχο ανάμεσα στις σημαντικές συλλογές της Γενναδείου Βιβλιοθήκης.

Του Γιώργου Ν. Παπαθανασόπουλου Ο Γεώργιος Τερτσέτης (1800-1874) στην Εθνεγερσία ήταν ένας από τους αγωνιστές των εθνικών ιδανικών. Έτσι τον χαρακτηρίζει ο λόγιος, ιστοριοδίφης και συγγραφέας Ντίνος Κονόμος (Ζάκυνθος 1918-Λονδίνο 1990): « Ο Τερτσέτης δεν είναι μόνο ο συγγραφέας κι’ ο λογοτέχνης που περιέσωσε με το έργο του τις πράξεις και το πνεύμα των ηρώων του Εικοσιένα. Τ’ όνομά του θα ζήση στην ιστορία όχι μόνο για την άξια λογοτεχνική παραγωγή του, αλλά και για το ήθος του, για την πνευματική παλληκαριά του» (Ντίνου Κονόμου «Γεώργιος Τερτσέτης – Ανέκδοτα Κείμενα», Εκδ. Συλλόγου προς Διάδοσιν Ωφελίμων Βιβλίων, Αθήναι, 1959, σελ. 15).

Αρχαίο μοναστήρι με ελληνικές τοιχογραφίες ανακαλύφθηκε στην Αίγυπτο και θεωρείται ως το παλαιότερο μοναστηριακό μνημείο, ίσως όχι μόνον στη χώρα, αλλά και παγκόσμια. Νορβηγο-γαλλική αρχαιολογική αποστολή ανακάλυψν στην Όαση της Μπαχαρέια, το θεωρούμενο ως το παλαιότερο μοναστηριακό μνημείο, ίσως όχι μόνον στην Αίγυπτο, αλλά και παγκόσμια.

Οι τοποθετήσεις του Ομότιμου Καθηγητή Πολιτικής Επιστήμης και πρώην Πρύτανη του Παντείου Πανεπιστημίου κ. Γιώργου Κοντογιώργη στην διαδικτυακή συζήτηση που οργάνωσε το ΡΕΥΜΑ στις 10.3.2021 με θέμα: «Ο Φιλελληνισμός από το 1821 έως σήμερα».

Η Ιωάννα Στεφανόπολι είναι μια συγκλονιστική, ιστορική φυσιογνωμία η οποία ως δημοσιογράφος τις πρώτες έξι δεκαετίες του 20ού αιώνα διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο στην εξωτερική πολιτική της χώρας.

Λάζαρος Μαύρος Ε Β Δ Ο Μ Η Ν Τ Α ΤΡΙΑ ΧΡΟΝΙΑ (1948-2021) από την ημέρα της επίσημης τελετής ολοκλήρωσης και τυπικά, με νόμο, της Ενσωμάτωσης της Δωδεκανήσου στο ελλα-δικό μας κράτος 7η Μαρτίου 1948. Η Ένωση της Δωδεκανήσου με τη μητέρα Ελλάδα: Ρόδος, Αστυπάλαια, Χάλκη, Κάλυμνος, Λέρος, Λειψοί, Νίσυρος, Πάτμος, Τήλος, Κάσος, Κάρπαθος, Σύμη, Κως, Καστελλόριζο, από τη σκλαβιά στην ελευθερία:

”Τα “Λείβηθρα” είναι η πατρίδα του Ορφέα. Βρίσκονται ανάμεσα στην παλαιά Λεπτοκαρυά και στη Σκοτίνα. Για πρώτη φορά τα “Λείβηθρα”, αναφέρονται (το 1788) σε χάρτη του Γάλλου χαρτογράφου, (Jean Denis Barbie du Bocage: La Thessalie, Paris – 1788). Επομένως μας είναι γνωστά πάνω από διακόσια τριάντα χρόνια. Η αρχαιολογική σκαπάνη τα εντόπισε (δυστυχώς) μόλις το έτος 1954. Ο αείμνηστος Κοτζιάς (έφορος αρχαιοτήτων Θεσσαλονίκης), ανακοίνωσε ότι επιτέλους «ανακάλυψε» τα αρχαία “Λείβηθρα”. Πρόκειται για μια αρχαία πόλη με ακρόπολη, που βρίσκεται στη θέση Κανάλια, ανάμεσα στην παλαιά Λεπτοκαρυά και στη Σκοτίνα.